Nỗi đau khi cảm thấy Thiên Chúa vắng bóng giữa lúc mình cần Ngài nhất là một nỗi cô độc sâu thẳm, và tôi muốn được ngồi lại với bạn ngay trong chính khoảng lặng nặng nề này, không vội vã tìm lời giải thích hay cố gắng lấp đầy nỗi trống trải ấy bằng những an ủi dễ dãi. Khi trái tim đang khắc khoải và tổn thương như thế, sự im lặng của Ngài quả thật là một gánh nặng quá sức chịu đựng, và nỗi đau ấy của bạn là hoàn toàn thật, xứng đáng được nâng niu trong sự kiên nhẫn và thấu hiểu.
Trong truyền thống cầu nguyện, có một sự thật được gọi tên cho chính trải nghiệm xé lòng này, rằng đôi khi sự vắng mặt cảm nhận được không phải là dấu hiệu của sự bỏ rơi, mà là một chiều kích của lòng trung tín vẹn toàn:
“Một khó khăn khác, đặc biệt đối với những ai thành tâm muốn cầu nguyện, là sự khô khan. Đây là một phần của lời cầu nguyện mà trong đó con tim bị tước đoạt mọi hương vị, kể cả đối với những tư tưởng, ký ức và cảm xúc thiêng liêng. Khi ấy, đó là khoảnh khắc của đức tin tinh tuyền, một đức tin trung kiên ở lại cùng Chúa Giêsu trong cơn hấp hối và trong mộ đá” [2].
Lời này không nhằm xoa dịu nỗi đau của bạn một cách hời hợt, mà là để nói với bạn rằng ngay trong chính nơi tăm tối và lặng câm nhất mà bạn đang đứng, bạn vẫn đang ở cùng một chỗ với Ngài – trong cơn hấp hối và trong mộ đá, nơi mà sự hiện diện của Thiên Chúa không còn được cảm nhận bằng giác quan hay cảm xúc, nhưng chỉ có thể được bám víu bằng một đức tin trần trụi và can trường.
Và khi lòng bạn vẫn không ngừng khao khát được chạm đến Ngài dẫu chỉ là trong tuyệt vọng, thánh Anselmô đã từng diễn tả chính nỗi khắc khoải ấy bằng những lời thấu tận tâm can:
“Linh hồn tôi ơi, có phải ngươi đã tìm thấy điều ngươi tìm kiếm? Ngươi tìm kiếm Thiên Chúa và đã tìm thấy Ngài là Đấng cao cả nhất trong vạn vật... Nhưng nếu ngươi đã tìm thấy Ngài, thì tại sao ngươi lại không cảm nhận được điều mình đã tìm thấy? Tại sao linh hồn tôi không cảm nhận được Ngài, lạy Chúa, nếu nó đã tìm thấy Ngài?... Có phải mắt tâm hồn bị tối tăm bởi sự yếu đuối của chính mình, hay nó bị lóa mắt bởi ánh sáng chói chang của Ngài? Chắc chắn là vừa bị tối tăm bởi sự hữu hạn của bản thân, vừa bị choáng ngợp bởi sự vô hạn của Ngài” [4].
Sự im lặng mà bạn đang trải qua, có lẽ không phải là sự vắng mặt của Thiên Chúa, mà là dấu chỉ rằng Ngài đang hiện diện ở một mức độ vượt quá khả năng cảm nhận của trái tim đang bị thương tổn; và chính trong khoảnh khắc đức tin tinh tuyền này, khi mọi điểm tựa cảm xúc đều bị tước bỏ, bạn đang được mời gọi ở lại cùng Ngài trong chính chiều sâu thẳm của mầu nhiệm cứu độ, nơi sự sống mới đang âm thầm được cưu mang trong lòng đất của sự chết và im lặng.
Tôi không biết những lời này có chạm được đến nơi bạn đang đứng hay không, nhưng tôi hy vọng chúng ít nhất cũng giúp bạn cảm thấy bớt cô đơn trong chính nỗi đau và sự im lặng này.